Baba Kuzusu Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Tekke Odası

Baba Kuzusu Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezde bulunan su deposuna yakın medfun bulunmaktadır. Türbesinin yakınında Kudüm Baba’nın türbesi bulunmaktadır.

Baba Kuzusu Kimdir: Anadolu’ya gelen Horasan erenlerinden biri olduğu rivayet edilir. Kaynaklarda Baba Kudsi olarak geçmektedir. Bölgenin İslamlaşmasında emeği geçen Alperenlerdendir. Baba Kudsi tefsir sahibidir.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Kanuni Sultan Süleyman bu mezara yakın bir yerde otağsını kurmuş ve askerlerin ise Soğulmaz Harman denilen yerde konakladığı rivayet edilir.


Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009 

Taylan Köken

Çorhisar Dede Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Koçhisar Köyü

Çorhisar Dede Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi sınırları içinde bulunan Koçhisar Köyü ile Hüdai Kaplıcası arasında türbesi vardır.

Çorhisar Dede Kimdir: Yerel evliyalardan olan Çorhisar Dede hakkında bilgimiz yoktur. Şuhut İlçesinin Mahmut köyünde yatan Mahmut Sultan ile kardeş olduğu belirtilmektedir.

Türbenin Durumu: Üstü açık türbesi vardır.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir.

Kaynakça: Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

Ayşe-Abdurrahman Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Başmakçı -Yaka B.

Ayşe Abdurrahman Türbesinin Yeri:  Afyonkarahisar İli Başmakçı İlçesi Yaka Beldesinde türbesi vardır.

Ayşe - Abdurrahman Türbesi

Ayşe ve Abdurrahman Kimdir: Ayşe Hatun, Ayşa Hatun, olarak da isimlendirilen Ayşe Anne mübarek bir kadın olup Abdurrahman Dede’nin eşidir ve onunla aynı türbede medfundur. Abdurrahman Dede Çal bölgesindendir. Kocası ile hacda tanışırlar.

Türbenin Durumu: Türbe bir höyüğün kenarındadır. Üstü kapalı türbede eşi ile birlikte yatmaktadır. Uzun olan mezar Abdurrahman Dede’ye aittir. Kısa olan mezar Ayşe Anneye ait olduğu söylenir. Türbe etrafında çok eski ağaçlar bulunmaktadır.

Ziyaret Nedeni: Türbe yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir. Ziyaret esnasında türbe başında Yasin ve diğer dualar okunmaktadır. Bu türbede yatan zatların Horasan'dan gelip, Balkanlara kadar göç yollarında değişik uygulamalarını gördüğümüz, ermiş erkek ve kadının aynı türbede bulunmasına örnek teşkil eder.

Menkıbeler: 1-) Yaka Beldesinde yaşayan Ayşe Hatun iyi bir insan olmasına rağmen yöre insanı tarafından kabul edilmez ve dışlanır. Ayşe anneye, ahali yapmadıkları kötülük bırakmamış. Ayşe anne yapılan kötülüklere daha fazla dayanamayıp “Yazın koyacak yer bulmayın, kışın da yiyecek bir şey bulamayın” diye beddua etmiş.

2-) Ayşe Hatun her sene hacca gidermiş. Abdurrahman Sultan da hacca gittiğinde Ayşe Hatun ile tanışmış ve konuşmuşlar. Abdurrahman Dede hacdan dönünce Yaka’ya yolu düşünce Hacı Ayşe’yi ahaliye sorar. Ahali böyle birisinin olmadığını, ama köyün dışında deli bir Ayşe’nin olduğunu söylerler. Abdurrahman Dede Ayşe Hatun’un olduğunu anlar ve olayı anlatınca, ahali onun bilgeliğini kabul eder.

Kaynakça: http://www.yakader.org/ / http://www.basmakci.com.tr.tc/ / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009 / Yaşar Kalafat -Anadolu'da Ulu Kadın Kişiler ve Halk İnançları. 

Taylan Köken

Abdurrahman Sultan Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Başmakçı -Merkez

Abdurrahman Sultan Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Başmakçı İlçesi merkezinde türbesi vardır.

Abdurrahman Sultan Kimdir: Bölgeye gelen Horasan erenlerindendir. Abdurrahman Sultan, Abdülkadir Geylani Hazretleri’nin öğrencisidir. 1100-1200 yılları arasında yaşamıştır.     

Türbenin Durumu: Türbede hanımı Sultan Hatun ile birlikte medfundur.

Ziyaret Nedeni: Türbe yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Türbe bağ yolu üzerindedir. Köylüler türbenin yanından gelip geçerken Abdurrahman Sultan’ın abdest alıp namaz kıldığını gördüklerini belirtmektedir.

Kaynakça: www.basmakci.com.tr.tc / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

Ahmed Dede Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Başmakçı İlçesi

Ahmet Dede Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Başmakçı İlçesi merkezinde türbesi bulunmaktadır.  

Ahmed Dede Kimdir: Başmakçılı Ahmed Dede olarak ünlenen evliya hakkında günümüze gelen bir bilgi olmamasına rağmen, Anadolu Selçuklu Devleti’nin hükümranlığı döneminde yaşadığı sanılmaktadır.

İnsanlara İslâm’ı anlatan Ahmed Dede Cuma günleri Cuma namazını Kâbe’de kılması ile bilinirmiş.  

Türbenin Durumu: Türbesinde kitabesi yoktur.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından sıklıkla ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Cuma namazı için Kâbe’ye giden Ahmed Dede’ye Başmakçı’nın ileri gelenleri neden Cuma namazına gelmediğini sorarlar. Ahmed Dede “biz namazımızı geçirmeyiz, Cumayı da mübarek yerlerde kılıyoruz” dese de, cemaati inandıramaz. Cemaat sorguya devam edip suçlamaya devam edince Ahmed Dede buna çok üzülür ve Allah diyerek orada vefat eder.

2-) Başmakçı’nın Hilal mahallesinde bulunan harman yerinde çiftçiler ürünlerini toplamıştı. Sonra bir yangın çıkar ve kısa zamanda ürünlerin olduğu yere çıkan rüzgarla beraber yayılır. Ahmed Dede türbesinin olduğu yerden havalanan kuş süresi yangının üstüne gelir ve rüzgarı engelleyerek yangının sönmesini sağlarlar. Yangın sönünce kuşlar geldiği gibi giderler.       

Kaynakça: http://www.vehbitulek.com/ / http://www.basmakci.com.tr.tc/ / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken 

Pancar Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Emirdağ -Tez Köyü

Pancar Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Emirdağ İlçesine bağlı Tez Köyünde türbesi vardır.

Pancar Baba Kimdir: Battal Gazi döneminde yaşamış bir kişi olduğu belirtilmektedir.

Türbenin Durumu: Açık türbe olup, yanında ardıç ağaçları bulunmaktadır.

Pancar Türbesi

Ziyaret Nedeni: Genellikle boğmaca ve öksürüğe yakalanan çocuklar ve büyükler buraya getirilip ardıç ağaçlarının altından geçirilerek şifa bulacağına inanılmaktadır.

Köyden askere giden gençler yatırı ziyarete gelirler ve toplu olarak dua edip buradan yola çıkarlar. Ayrıca kuraklık zamanlarında yağmur duası için Pancar Yatırı ziyaret edilir.  

Menkıbeler: 1-) Köyün yaşlıları, yatırın gürültüler çıkararak zikrettiğini söylemektedir.

2-) Yunanlılar Kurtuluş Savaşında Ankara’ya doğru ilerlerken Tez Köyünün yanına geldiklerinde köyden uzaklaşırlar. Yunanlılar köyün girişinde yeşil elbiseli, beyaz sarıklı, iri vücutlu askerler var diyerek köye girmediği rivayet edilir.

Kaynakça: Nihat Aytürk – Bayram Altan – Türkiye’de Dini Ziyaret Yerleri- Altanoğlu – 1992

Taylan Köken

Emir Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Emirdağ -Tez Köyü

Emir Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Emirdağ İlçesine bağlı Tez Köyüne 10km uzaklıktaki bir dağ yolunun kenarında türbesi vardır.

Emir Baba Kimdir: Emir Baba Sultan olarak da isimlendirilen yatırın yörede yaşamış, burada ölmüş büyük bir veli olduğu ve Yörük Beyi olduğu söylenmektedir. Başka bir rivayete göre Battal Gazi’nin silah arkadaşı olduğu söylenmektedir.

Türbenin Durumu: Emir Baba’nın dağın sırtına dayanmış örme taştan kapalı türbesi vardır.

Emir Baba (Sultan) Türbesi

Ziyaret Nedeni: Genellikle yöre insanları tarafından ziyaret edilen yatıra çocuk sahibi olmak isteyen kadınlar gelmektedir.

Menkıbeler: 1-) Emir Baba Çanakkale ve Dumlupınar Savaşları esnasında durmadan topla ateş ettiği, 1974 Kıbrıs Barış Harekatı sırasında türbenin bulunduğu yerden top seslerinin geldiği rivayet edilir.

2-) Daha önce Sultan Carullah maddesinde aktardığımız bir menkıbeyi de burada tekrardan aktaralım.

Emirdağ’da yaşan Yörük beyi Emir Baba’nın tek oğludur Carullah. Carullah Sultandağ’ında oturan başka bir Yörük beyinin kızını sever. Babası kızı vermeyince sevgililer kavuşamaz ve kısa zamanda ölürler. Carullah ve kız aynı yere yan yana gömülür. Buna kızan Emir Baba Sultandağ’ını topa tutar. Her yıl Emirdağ’ından top seslerinin geldiği rivayet edilir.

Kaynakça: Nihat Aytürk – Bayram Altan – Türkiye’de Dini Ziyaret Yerleri- Altanoğlu – 1992 / Abdulhalim Durma - Evliyalar Şehri Afyonkarahisar - Amasya -2009 / http://www.tezkoyu.com/

Taylan Köken