Sandıklı etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
Sandıklı etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster

28 Ocak 2013 Pazartesi

Taptuk Emre Türbesi / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı –Yunus Emre Mah.

Taptuk Emre Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İlinin Sandıklı İlçesi Yunus Emre Mahallesinde türbesi vardır. Türbe eskiden Çay Köyü’nde iken, köy Sandıklı’ya bağlı bir mahalle olmuştur.  
Taptuk Emre Türbesi
Taptuk Emre Kimdir: Tabduk’un kapısında / Kul olduk kapusunda, / Yunus miskin çiğ idik / Piştik elhamdülillah! Dizleri ile Taptuk Emre’nin öğrencisi olduğunu söylemektedir Yunus Emre. Yunus Emre Tapduk Baba’nın dervişidir. Taptuk, Barak Baba’nın, o da Sarı Saltuk’un halifesidir.
Horasan erenlerinden olan Taptuk Emre Cengiz Han’ın baskıları sebebiyle Anadolu’ya göç etmiştir. Doğum tarihi olarak 1210-1215 yılları düşünülmektedir. Adı Hacı Bektaş-ı Veli ‘Vilayetname’sinde geçtiğinden dolayı onunla çağdaş sayılmaktadır. 

Türbenin Durumu: Türbe günümüzde mahallenin gelişmesiyle bir çıkmaz sokağın arasında kalmıştır. Yunus Emre’nin türbesi ise Taptuk Emre türbesine 100 mt mesafededir. Türbe önceleri kesme taştan bir mezarken günümüzde üstü betonarme bir çatıyla örtülerek türbe haline getirilmiştir.
Türbe yanında Taptuk Emre’yi ziyarete gelenlerin ibadeti yapmaları ve Kuran okumaları için küçük bir mescit yapılmıştır. 

Ziyaret Nedeni: Taptuk Emre türbesi hayır duası için ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Hacı Bektaş-ı Veli Yunus Emre’nin eğitim işini Taptuk Emre’ye vermiştir. Bu ilişkiden dolayı bazı kaynaklar, Taptuk Emre’nin Hacı Bektaş-ı Veli’nin halifesi olduğunu belirtmektedir. Taptuk Emre, daha Emre iken nasibinin onda olduğunu Hacı Bektaş-ı Veli’nin elindeki yeşil beni görünce anlar ve ona “Tapduk Hünkârım” diye hitap eder. O günden sonra Emre artık Taptuk Emre olarak anılacaktır.     

Kaynak: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdülbaki Gölpınarlı –Yunus Emre –Altın Kitaplar -1991


Taylan Köken

26 Ocak 2013 Cumartesi

Yunus Emre Türbesi-I / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı –Yunus Emre Mah.

Yunus Emre Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İlinin Sandıklı İlçesi Yunus Emre Mahallesinde türbesi vardır.
Yunus Emre Türbesi
Yunus Emre Kimdir: Türk mutasavvıf ve şairidir. Hakkında en çok araştırma yapılan büyük velilerimizdendir. Halkın sevdiği, saydığı, yaşamı ile örnek kişiliğiyle herkesin ulu bir insan olarak kabul ettiği ve türbelerine de aynı saygı ile günümüzde ziyaret ettiği bir büyüğümüzdür. Onun yaşamını aktarmayacağız. Bu konuda bol miktarda belge var. Kısaca özetlersek; İnsan sevgisi şiirlerinin temel felsefesidir. Ne zaman doğduğu, ne kadar yaşadığı ve nerede öldüğü hep rivayetler üzerine kuruludur. 1238 yılında doğduğu ve 1320’li yıllarda Eskişehir’de vefat ettiği söylenir. Birçok yerde makamları vardır. Ama çoğu yerleşim bu türbelerin makam olmadığını, gerçek mezarın kendilerinde olduğunu söylerler. Buna Anadolu’nun Yunus Emre’yi kucaklaması diyebiliriz. 
Yunus Emre’nin bilinen birçok türbesi vardır. Her türbe Yunus Emre’yi sahiplenip burada yatmaktadır, gerçek mezar burasıdır demektedir. Sandıklı’daki türbe de bunlardan biridir. Fakat aynı mahallede Taptuk Emre’nin de türbesi vardır. Bu durum da ilginçtir. Ayrıca Yunus Emrem zaviyesi belgeleri de bulunmaktadır. Bu belgelerde Sandıklı Çay Köyü ve Hacı Köy adı geçmektedir. Çay Köyü bugünkü Yunus Emre Mahallesi ve 1970 yılında Belediye Meclisi onayıyla Sandıklı’nın bir mahallesi yapılmıştır. Ayrıca Yunus Emre şiirlerinde geçen hocası Taptuk Emre Türbesi Yunus Emre Türbesine 150 mt mesafedir. Bununla beraber Barak Baba, Sarı Saltuk, Hacım Sultan, Gözcü Baba, Karaca Ahmet Sultan ve Seydi Sultan türbelerinin de Sandıklı ve civarındaki yerleşimlerdedir.      

Türbenin Durumu: Türbe altı betonarme direk üzerine sivri külah dam ile örtülüdür. Mezarı beyaz mermerden bir sanduka biçiminde kaplanmıştır.

Ziyaret Nedeni: Yunus Emre türbesi özellikle hayır duası için ziyaret edilmektedir. Bu manevi büyüğümüzün türbesi değişik dilekler için de ziyaret edilmektedir. Bir hastalığa yakalanan veya çocuğu olmayan kadınlar türbeyi ziyaret etmektedirler. Dileği olanlar kurban adağını türbeye gelerek keserler. Daha eskiden türbe mezarken türbe toprağı şifa olarak alınırmış. Oğlan çocuk isteyenler çocukları erkek olunca adını Yunus koymaktadır.
Çocuğu olmayan kadınların türbe başındaki uygulamaları ise ilginçtir. Çocuğu olmayan kadın 40 tane kadını (günümüzde bu sayı 3 kadına kadar inmiş) türbe başına getirip el ele tutuşturup türbe etrafında dönülmektedir. Türbe etrafında dönerken “Yarabbi bana hayırlısıyla bir oğlan ver. Adını Yunus koyacağım” diyerek dilekte bulunurlar.    

Menkıbeler: 1-) Türbeye yakın bir “Kara Dut” ağacı vardır. Bu ağacın Yunus’un aradığı asadan hasıl olduğu rivayet edilir. Hocası Taptuk Emre Yunus Emre bulsun diye asasını havaya fırlatır. Yunus Emre yedi yıl arar ama bulamaz. Bulamadığını hocasına söylemek geri döndüğünde bakar ki Taptuk Emre vefat etmiş. Bu sırada bir nur göğe yükselmiş. İçinden “Asa bu olsa gerek” diyen Yunus Çay Köyde iki çayın birleştiği yere koşmuş. Bakmış asa orada duruyor… Asanın olduğu yere zaviyesine kurmuş ve ömrünün sonuna dek burada irşada devam etmiş. Aynı yerde de vefat ederek buraya gömülmüştür.    

Kaynak: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011/ Mustafa Özer -Hüseyin Hüsrevoğlu –Ali Özeksi –Belgelerde Sandıklı ve Yunus Emre -2010


Taylan Köken

2 Ocak 2012 Pazartesi

Mehmet Emin Efendi Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı

Mehmet Emin Efendi Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesinin merkezinde türbesi vardır.

Mehmet Emin Efendi Kimdir: Sandıklılı olan evliyadan iki Mehmet Emin Efendi vardır. Biri Sandıklı’da, diğeri ise İstanbul’da medfundur.
Sandıklı’da medfun olan Mehmet Emin Efendi, Sıbyan Mektebi muallimlerinden olup Abdullah Efendi’nin oğludur. 1840 yılında doğmuş, 1931 yılında vefat etmiş olan son devir Osmanlı ulemasındandır. Uşak ve Karahisar Medreselerinde eğitimini aldıktan sonra, bir ara Bursa’da müderrislik yapmış, onun haricinde ömrünü Sandıklı’ya hizmet ederek geçirmiştir. Uzun yıllar Sandıklı Müftüsü olarak görev yapmıştır.
Başka bir bilgi ise; Havai Cami 1874-1890 yıllarında Mehmet Emin Efendi tarafından yıktırılarak Havai Medresesi haline getirilmiştir.

Türbenin Durumu: Türbenin durumu hakkında herhangi bir bilgimiz yoktur.  

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / www.afyonhaber.com.tr / www.sandikli.com

Taylan Köken

31 Aralık 2011 Cumartesi

Garip Ahmet Dede Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Yunus Emre Mah.

Garip Ahmet Dede Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli, Sandıklı İlçesi, Yunus Emre mahallesinde türbesi vardır. Türbesi mahalle çıkışından kaplıca yoluna giderken yolun sol tarafındaki tepe üzerindedir.  

Garip Ahmet Dede Kimdir: Yerel evliyalardan olan Garip Ahmet Dede hakkında elimizde herhangi bir bilgi yoktur. Türbenin bulunduğu alan geçmiş yıllarda yeşil ve sulak bir alan olduğundan “Küçük Bursa” olarak anılmaktadır.

Türbenin Durumu: Türbe taş yığınından ibarettir.

Ziyaret Nedeni: Türbe uzun yıllar yağmur duası için ziyaret edilmiştir. Ayrıca değişik dilekler için ziyaret edilen türbede, adak kesilmekte ve mevlüt okunmaktadır. 

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011

Taylan Köken

30 Aralık 2011 Cuma

Uzun Dede Türbesi-I / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Yunus Emre Mah.

Uzun Dede Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesinin merkezinde bulunan Yunus Emre Mahallesinde türbesi vardır. Yunus Emre mahallesinin yanındaki tepe üzerindedir.

Uzun Dede Kimdir: Yerel evliyalardan olan Uzun Dede’nin kim olduğu hakkında elimizde herhangi bir bilgi yoktur. Uzun Dede yöre halkı tarafından Allah’ın Veli bir kulu olduğu söylenmektedir.

Türbenin Durumu: Türbe tepenin üzerinde telefon vericisinin yanında taş yığını şeklindedir.    

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011

Taylan Köken

26 Aralık 2011 Pazartesi

Şeyh Mehmet Emin Efendi Türbesi / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı -Hıdırlık

Şeyh Mehmet Emin Efendi Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesinde Yanık Kışla olarak da anılan Hıdırlık Tepesinin yamacında türbesi vardır.

Şeyh Mehmet Emin Efendi Kimdir: Sandıklı Şeyhi namlı Şeyh Hasan Hamdi Efendi’nin oğludur. Babası gibi Nakşibendi tarikatındandır. 1879 yılında Sandıklı’da doğan Emin Efendi babası ve Murat Efendi tarafından yetiştirilmiştir. Dinler tarihi konusunda derin bilgisi vardır. Uzun yıllar Yalıncak Medresesi’nde müderrislik görevinde bulunmuştur.   1931 yılında Sandıklı’da vefat etmiştir.

Türbenin Durumu: Türbenin olduğu yer eski mezarlıktır. Şeyhin mezarı burada günümüze kadar kalmıştır. Mezarının üstü açık olup, etrafı demir korkulukla korunmaktadır.

Menkıbeler: 1-) 1920 yılında yöreyi işgal eden Yunan ordusunun komutanına “zalim vahşi Yunan” diye başlayan hitapla yakıp yıktıkları yerlerin hesabını sorar ve Sandıklı’nın daha fazla tahrip olmasına engel olur.

2-) Değişik dinler hakkında derin bilgisi olan Şeyh Emin Efendi bölgeyi ziyaret eden İngiliz Anglikan Kilisesinden üç papaz ile dini tartışmaya girer. Papazların sordukları soruları sıra ile cevaplar. Sıra kendisine gelince, papazlara üç soru sorar. Bu sorulara cevap veremeyen papazlar ülkesine döner. Beş yıl sonra görevi icabı Isparta’ya giden Emin Efendi bölgede bulunan bir kilisenin papazını ziyaret eder. Bu papaza da aynı üç soruyu sorar. Papaz soruları cevaplayamaz ve bir odaya girer. Bu odadan İngiliz üç papazın çekmiş olduğu Emin Efendi resmini ve “Bu zat ile dini tartışmaya girmeyin” notunu çıkarıp Şeyh’e gösterir. “Bana artık başka soru sorma” der. Bu üç sorunun hangileri olduğu bilinmemektedir. 

Kaynakça: Mehmet Gündoğan –Afyon Alimleri Evliyaları -1994 / Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – 2009.

Taylan Köken

22 Aralık 2011 Perşembe

Muradin Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Çay Mahallesi

Muradin Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezinde bulunan Çay Mahallesi Dereboyu Caddesinde Muradin Camisinin yanındaki türbedir.

Muradin Türbesinde Kimler Medfundur: Şair kişiliğini divanından bildiğimiz Şeyh Hamza’nın mezarı türbe girişindedir. Onun bildirdiğine göre türbe içinde medfun bulunan zatların isimleri şöyledir. Nuri Halife, Musa Halife, Şemseddin, Ali, Abdullah Halife. Cemal Halife, Musa ve İsa Dede’dir. Türbenin en önemli zatı, zamanın kutbu olarak da anılan Sandıklı Leblebicilerinin Piri olan Şeyh Nurettin’dir.  
Muradin Türbesi Girişi
Türbenin Durumu: Kesme taştan kare planlı üstü kapalı bir türbedir. Türbede yukarıda adını andığımız sekiz kişi medfundur. Türbe, cami, fırın ve çamaşırlıktan oluşan bir külliye şeklindedir. Bazı kısımlar yıkılınca günümüzde türbe ve cami kalmıştır. Kitabesi olan türbenin yapım yılının 14. yüzyıl olduğu düşünülmektedir. Türbe Germiyan Dönemi yapılarına ait mimari izler taşımaktadır.

Ziyaret Nedeni: Türbeye genellikle çocuğu olmayan kadınlar ziyaret eder. Türbeye ziyarete gelenler buraya eski yazı ile yazılmış artık okunmayan, yıpranmış kitapları atmayarak, getirip türbeye bırakılmaktadır.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – 2009.

Taylan Köken

14 Aralık 2011 Çarşamba

Kabuli Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Ece Mahallesi

Kabuli Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi, Kubbeli Camisinde türbesi vardır. Kubbeli Cami Sandıklı merkezinde bulunan Ece Mahallesi İstasyon Caddesindedir.
Kubbeli Cami
Kabuli Baba Kimdir: Sandıklı’yı ele geçirmek için Kara Halil Bey komutasındaki Selçuklu ordusu kuşatma başlatır. Daha ilk saldırılarda Horasan erenlerinden Kabuli Baba şehit düşer ve öldüğü yere türbesi yapılır. 1176 yılında Sandıklı’nın batı yakasında Düzbel mevkiinde Bizans ile Selçuklu ordusu Miryakefalon Savaşına tutuşur. Horasan Ereni olan Kabuli Baba Kara Halil komutasındaki güçlerle Sandıklı üzerine yürür ve burada şehit düşer.
Sonra yanına Kabuli Baba Mescidi yapılır ki, Sandıklı’nın ilk İslami eseri olur. Daha sonra mescit Kubbeli Mescit (Cami) adını alır. 16. yüzyıl belgelerinde Kabuli Baba Mescidi Mahallesi kaydı bulunmakta, ilerleyen yıllarda adına vakıf kurularak en çok gelir elde eden mescit olmuştur.   

Ziyaret Nedeni: Çevre halkı tarafından çok sevilen ve sayılan Kabuli Baba’ya her türlü derdi, sıkıntısı olan ziyaretçiler gelir. Yakın zamana kadar türbede bez bağlanır, mumlar adanır ve değişik dilekler için bez bağlanırmış. Günümüzde bu adetler uygulanmakla birlikte, türbe hayır duası için ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Kabuli Baba Sandıklı’nın ilk İslami şehidi olarak anılmaktadır.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – 2009 / www.sandikli.biz

Taylan Köken

1 Kasım 2011 Salı

Yalıncak Sultan Türbesi / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı –Yalıncak Caddesi

Türbenin Yeri: Afyonkarahisar İli, Sandıklı İlçesinin merkezinde Yalıncak Caddesinde türbesi bulunmaktadır.

Yalıncak Sultan Kimdir: Yalıncak Sultan Anadolu’nun büyük evliyalarından olup, Sivas’ın Hafik İlçesi Yalıncak Köyünde de bir türbesi vardır. Babası Hacı Bektaş-ı Veli’nin 5. halifesi ve çerağcısı olan Pirep Sultan’dır. Pirep Sultan’ın üç oğlunun ikisi bir salgında vefat edince Yalıncak Sultan olarak anılan Seyit Muhammed Nuri tek oğlu olarak sağ kalır. Annesi Hatem Ana’dır. Önce annesi sonra babası vefat edince Hacı Bektaş-ı Veli’nin yanına giden Yalıncak Sultan Hünkar’ın huzuruna yalın ayak çıktığından dolayı Yalıncak Sultan olarak anılır.  

Ziyaret Nedeni: Sandıklılar tarafından ziyaret edilen Yalıncak Sultan’ı genellikle ufak tefek niyetlerinin olmasını isteyen kadınlar ziyaret etmektedir.

Menkıbeler: 1-) Kardeşlerinin yakalanmış olduğu salgından kurtulamayan Yalıncak Sultan çocuk yaşta vefat eder. Pirep Sultan cenaze hazırlıklarını yapan cemaate dönerek seslenir: “Ey cemaat bu çocuğun cenaze ölü niyetine mi kılalım? Yoksa diri niyetine mi?” Cemaat hep bir ağızdan “Diri niyetine pirim, diri niyetine” diye cevap verir. Bunun üzerine Pirep Sultan oğlunun sağ elini tutup, “Allah aşkına, Hünkar aşkına, kalk” der ve çocuk dirilir.    

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – 2009.

Taylan Köken

26 Ekim 2011 Çarşamba

Ahi Beyazıd Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Ece Mahallesi

Ahi Beyazıd Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezinde Ece Mahallesinde Meydan Sokakta bulunan Kubbeli Cami yanındaki fırına bitişik türbesi bulunmaktadır.

Ahi Beyazıd Kimdir: Kaynaklarda adı geçmesine rağmen hakkında fazla bilgi sahibi değiliz. Hoca Ahmet Yesevi erenlerinden biri olarak kabul edilir. Hacı Bektaş Veli’nin dervişlerinden olan Ahmed Er Veli, Hacım Sultan, Nureddin Sultan ve Baba Ali Resul ile birlikte Sandıklı’ya İslam’ı yaymak için gönderilmiştir.  
Rufai tarikatındandır. Ateşe girenler grubundan olduğu rivayet edilir.  

Türbenin Durumu: Fırına bitişik olan türbenin üstü kapalı, kabir yanında ise oturma yerleri mevcuttur. Temiz ve bakımlı bu türbenin yapılış tarihi 16.yüzyıl olarak düşünülmektedir. Kubbesi 2009 yılında tadilat görmüştür. Tarihi kayıtlarda Ahi Beyazıd Zaviyesinin kayıtları görülmektedir.
Ahi Beyazıd Türbesi (Eski Durum)  
Ahi Beyazıd Türbesi (Yeni Durum)  
Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir. Özellikle çok şiddetli ağlayan çocuklar buraya ağlaması kesilsin diye getirilmektedir.

Menkıbeler: 1-) 1965 yılına kadar Sandıklı ortasından geçen çayın yanında deri atölyeleri bulunurdu. Bu deri atölyelerinde çalışan debbağların piri Ahi Beyazıd’dır. Akşam iş çıkışı pirlerinin türbesine gelirler, burada sohbetler ederlermiş. Perşembe akşamı bitişikte bulunan fırını kızdırıp içine girerlermiş.
2-) Sandıklı'ya yolu düşen bir kervan Ahi Beyazıd'a malı olup olmadığını sorar. Ahi malım var der. Ama yanındaki ustalar ve kalfalar bu duruma şaşırırlar. Çünkü  ellerinde bu kervana yetecek mal yoktur... Kervanın develeri tek tek yanaşır ve hepsinin üzerine taşıyacağı kadar mal yüklenir. Ahi'nin yanındakiler buna şaşırır. Sonra Ahi Beyazıd bugün mezarının olduğu duvardan içeri girerek yok olur.    

Kaynakça: Hüseyin Hüsrevoğlu – www.sandikli.biz / Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011.

Taylan Köken

13 Ekim 2011 Perşembe

Kırklar Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Tepekent

Kırklar Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi doğusunda bulunan günümüzde Tepekent olarak anılan ve eskilerin Hıdırlık Tepesi denilen yerde türbesi vardır.
Kırklar Türbesi
Kırklar Kimdir: Türbenin içinde bir zatın sandukası vardır. Bu kişinin kim olduğu konusunda herhangi bir bilgi yoktur. Günümüzden 40-50 yıl kadar önce burada kırk adet mezarın bulunduğu rivayet edilmektedir. Türk halk inancına uygun bir ziyaret yeridir. Üçler, Yediler ve Kırklar türbeleri, tekkelerine Anadolu’muzun bir çok yerinde rastlanmaktadır.
Kırklar Türbesi Sandukası
Türbenin Durumu: Türbe betonarmeden sade yapılmış bir türbedir. İçinde tek bir sanduka mevcuttur.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları ve çevre illerden gelenler tarafından ziyaret edilen türbe genellikle çeşitli sorunlarına derman bulmak amacıyla dilek dilemek ve adak adamak için gelinir. Her türlü sıkıntı, dert ve hastalık için ziyaret edilmektedir. Türbede dilekleri için küçük taşlardan şekiller yapılmaktadır.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / www.metinozdemir87.blogspot.com (Resimler için Metin Özdemir’e teşekkür ederim.)

Taylan Köken

10 Ekim 2011 Pazartesi

Halvalı Dede Türbesi / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı –Alemdar Sokak

Halvalı Dede Türbesinin Yeri: Ayfonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezinde Hisar ve Cuma Mahallerinin kesiştiği yerde Kınık Yolu üzerinde Alemdar Sokakta türbesi vardır.

Halvalı Dede Kimdir: Helvayi Dede veya Helvai Dede olarak da anılmaktadır. Sayın Ali Osman Karakuş Halvalı Dede’nin Halveti tarikatına mensup bir derviş olduğunu belirtmektedir. Türbenin olduğu yer eski dönemlerde Sandıklı’nın bağ ve bahçesiymiş. 

Türbenin Durumu: Üstü açık bir mezar şeklindeki türbe, önceleri kesme taştan inşa edilmişken, yakın zamanda beton malzemeyle yenilenmiştir. Türbede isim ve mezar taşı yoktur.

Ziyaret Nedeni: Türbe genellikle bahtın açılması için ziyaret edilmektedir. İşleri kötü gidenler, evlenmek isteyenler, sevdiğine kavuşmak isteyenler türbeyi ziyaret eder. Türbede mum yakma ve bez bağlama gibi uygulamalar yapılmaz, türbe yalnız dua için ziyaret edilir.

Menkıbeler: 1-) Türbe yanından geçenler Helvayi Dede’ye selam vermeden geçerse başlarına bir kaza geleceğine inanılmaktadır. Türbeye ziyarete gelenlere bu öykülerden bolca anlatılmaktadır.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

7 Ekim 2011 Cuma

Fermayi Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı – Hisar Mahallesi

Fermayi Baba Türbesinin Yeri: Ayfonkarahisar İli Sandıklı İlçesinin merkezinde, Hisar Mahallesi Topeşe Camisine çıkan yol üzerinde türbesi vardır.
Fermayi Baba Türbesi
Fermayi Baba Kimdir: Türbe içinde iki evliya medfundur ve bu türbe her ikisi için Zırıncık Dede diye anılmaktadır. Türbede Sarı Baba ve Fermeyi Baba medfundur.
Fermayi Baba, Hurmayi Baba olarak da anılmaktadır. Ölüm tarihi mezar taşında 1292 yılı olarak görülmektedir. Fermayi Baba Ramazan ayında avuç avuç hurma dağıtır, hurma hiç bitmezmiş. Bu kerametinden dolayı Hurmayi Baba olarak da anılmaktadır. 

Türbenin Durumu: Üstü açık bir türbedir ve yanında Sarı Baba’nın türbesi bulunmaktadır.

Ziyaret Nedeni: Türbeye sürekli olarak ağlayan bebeler ve çocuklar şifa bulması sebebiyle getirilir. Bunun dışında peltek, konuşamayan ve altını ıslatan çocuklarda şifa için türbeye getirilmektedir.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

6 Ekim 2011 Perşembe

Sarı Baba Türbesi-I / AFYONKARAHİSAR –Sandıklı – Hisar Mahallesi

Sarı Baba Türbesinin Yeri: Ayfonkarahisar İli Sandıklı İlçesinin merkezinde, Hisar Mahallesi Topeşe Camisine çıkan yol üzerinde türbesi vardır.
Sarı Baba (Zırıncık Dede) Türbesi
Sarı Baba Kimdir: Türbe içinde iki evliya medfundur ve bu türbe her ikisi için Zırıncık Dede diye anılmaktadır. Türbede Sarı Baba ve Fermeyi Baba medfundur.
Fermayi Baba, Hurmayi Baba olarak da anılmakta ve ölüm tarihi mezar taşında 1292 yılı olarak görülmektedir. Sarı Baba’nın bu tarihe yakın medfun olduğunu düşünmekteyiz.

Türbenin Durumu: Üstü açık bir türbedir ve yanında Fermayi Baba’nın türbesi bulunmaktadır.

Ziyaret Nedeni: Türbeye sürekli olarak ağlayan bebeler ve çocuklar şifa bulması sebebiyle getirilir. Bunun dışında peltek, konuşamayan ve altını ıslatan çocuklarda şifa için türbeye getirilmektedir.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

5 Ekim 2011 Çarşamba

Ali er Rumi Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Tekke Odası

Ali er Rumi Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezde Karacaören Köyü yolu üzerinde Tekke Odası olarak isimlendirilen yerde bulunan su deposuna yakın medfun bulunmaktadır. 

Ali er Rumi Kimdir: Ali er Rumi’nin, Kudüm Baba ile birlikte Sultan Divani’nin biri Mevlevi, biri Bektaşi olan müritlerinden biri olduğu rivayet edilmektedir. Sultan Divani ile birlikte İran seferinden döndükten sonra bu iki mürit Sandıklı’da görevlendirilerek ömürlerini burada tamamlamışlardır.

Türbenin Durumu: Karşısında Kudüm Babanın mezarı bulanan türbe yığma taş ile beton malzeme kullanılarak yapılmıştır.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş – http://www.sandiklihaber.com/ / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

4 Ekim 2011 Salı

Kudüm Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Tekke Odası

Kudüm Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezde Karacaören Köyü yolu üzerinde Tekke Odası olarak isimlendirilen yerde bulunan su deposuna yakın medfun bulunmaktadır.

Kudüm Baba Kimdir: Mevlevi zikir törenlerinde kudüm çaldığından dolayı Kudümzen olan Kudüm Dede’nin 15 veya 16. yüzyılda yaşadığı belirtilmektedir. Kudüm Dede olarak da isimlendirilen erenin bir Mevlevi şeyhi olduğu bilinmektedir.
Ali er Rumi hazretlerinin müridi ve sancaktarıdır.   

Kudüm Baba’nın, Ali er Rumi ile birlikte Sultan Divani’nin biri Mevlevi, biri Bektaşi olan müritlerinden biri olduğu rivayet edilmektedir. Sultan Divani ile birlikte İran seferinden döndükten sonra bu iki mürit Sandıklı’da görevlendirilerek ömürlerini burada tamamlamışlardır.

Türbenin Durumu: Karşısında Ali er Rumi’nin mezarı bulanan türbe yığma taş ile beton malzeme kullanılarak yapılmıştır. Etrafı tel örgüsü ile çevrilmiştir.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından ziyaret edilen Kudüm Baba’ya genellikle koşamayan veya peltek konuşan çocuklar hastalıklarına şifa bulsun diye getirilir ve dua edilir.
Ayrıca Kırklar Türbesi’nde görülen taşlar ile istenilen eşyanın resmini yapma (ev, araba vb. gibi) uygulaması bu türbede de görülmektedir.

Kaynakça: Ali Osman Karakuş – http://www.sandiklihaber.com/ / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

30 Eylül 2011 Cuma

Baba Kuzusu Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Tekke Odası

Baba Kuzusu Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi merkezde bulunan su deposuna yakın medfun bulunmaktadır. Türbesinin yakınında Kudüm Baba’nın türbesi bulunmaktadır.

Baba Kuzusu Kimdir: Anadolu’ya gelen Horasan erenlerinden biri olduğu rivayet edilir. Kaynaklarda Baba Kudsi olarak geçmektedir. Bölgenin İslamlaşmasında emeği geçen Alperenlerdendir. Baba Kudsi tefsir sahibidir.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından ziyaret edilmektedir.

Menkıbeler: 1-) Kanuni Sultan Süleyman bu mezara yakın bir yerde otağsını kurmuş ve askerlerin ise Soğulmaz Harman denilen yerde konakladığı rivayet edilir.


Kaynakça: Ali Osman Karakuş - Sandıklı Türbeleri-I –Sandıklı Belediyesi -2011 / Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009 

Taylan Köken

16 Eylül 2011 Cuma

Oktur Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Menteş Dağı

Oktur Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi Menteş Dağında türbesi bulunmaktadır.

Oktur Baba Kimdir: Oktur Baba’nın kim olduğu hakkında elimizde bir bilgi yoktur.

Türbenin Durumu: Elimizdeki kaynağa göre sadece adı dışında herhangi bir bilgi bulunmamaktadır.

Kaynakça: Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken

15 Eylül 2011 Perşembe

Ağıl Eri Baba Türbesi / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Erağıl Tepesi

Ağıl Eri Baba Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi Menteş Dağında türbesi bulunmaktadır.

Ağıl Eri Kimdir: Ağıl Eri’nin kim olduğu hakkında elimizde bir bilgi yoktur. Erağıl Dede olarak da anılmaktadır.

Türbenin Durumu: Yöre halkı tarafından ziyaret edilen türbe, dağ yolu üzerinde olduğundan sık ziyaret edilememektedir.

Ziyaret Nedeni: Ağıl Eri Baba ziyaretini gerçekleştirenlerin Türklerin Dağ Kültü ile ilgili uygulamaları yerine getirdikleri söylenmektedir.


Menkıbeler: 1-) Türbenin yanındaki bulunan ardıç ağacının koruyucu özelliği olduğuna inanılmaktadır. Hatta ağacın zehirli olduğuna da inanılmaktadır.
2-) Bu ağaca asılan bir hayvanın akciğerine hiç sinek konmadan kuruduğu söylenmektedir. 

Kaynakça: Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009 / Ali Osman Karakuş – www.sandikli.biz

Taylan Köken

14 Eylül 2011 Çarşamba

Kadıncık Ana Yatırı / AFYONKARAHİSAR -Sandıklı -Ballık Beldesi

Kadıncık Ana Türbesinin Yeri: Afyonkarahisar İli Sandıklı İlçesi Ballık Kasabasında bulunan Ballıkbaşı Pınarı yanında medfun olduğuna inanılır.

Kadıncık Ana Kimdir: Hatun Ana olarak da adlandırılan yatır hakkında elimizde bir bilgi yoktur.

Türbenin Durumu: Ballıkbaşı Pınarı başında türbesinin olduğuna inanılmaktadır.

Ziyaret Nedeni: Yöre insanları tarafından değişik sebeplerle ziyaret edilen türbe pınarbaşında olduğu için su ile ilgili inanç motifleri uygulanmaktadır.

Kaynakça: Abdulhalim Durma – Evliyalar Şehri Afyonkarahisar – Amasya -2009

Taylan Köken